2 Eylül — 18 Aralık 1919 · Sivas

108 Gün Anı Merkezi

— 108 Günlük Başkent, Sonsuz Gurur
Hikâyeyi Keşfet Merkezi Gez
39°45′K36°59′D
Cumhuriyet ŞehriSivas
Kaydır

01 — Hikâye

1919 sonbaharında, işgal altındaki bir ülkenin umudu Erzurum'dan Sivas'a taşındı. Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşları bu şehirde tam 108 gün kaldı. Sivas o günlerde yalnızca bir şehir değil; bir milletin iradesinin toplandığı, kararların alındığı, Cumhuriyet'e giden yolun çizildiği karargâh oldu.

0 gün boyunca Millî Mücadele Sivas'tan yönetildi
0 gün süren Sivas Kongresi, 4–11 Eylül 1919
0 üyeye genişletilerek bütün yurdu temsil eden Heyet-i Temsiliye
∞ nesle aktarılacak bir hafıza
“Kuvâ-yı Millîye'yi âmil ve irade-i millîyeyi hâkim kılmak esastır.”
Sivas Kongresi kararlarından · Eylül 1919

02 — 108 Günün Takvimi

Kaydırdıkça 108 gün, gün gün ilerliyor

Gün 001 2 Eylül 1919

03 — Arşivden

1919'un
Sivas'ı

Yüz yılı aşkın zamandır saklanan karelerde o günlerin Sivas'ı: kongre bahçesinde poz veren delegeler, kararlı yüzler ve bir milletin geleceğini konuşan insanlar.

Mustafa Kemal Paşa ve Heyet-i Temsiliye üyeleri, Sivas, 21 Eylül 1919
21 Eylül 1919 · Sivas Mustafa Kemal Paşa ve Heyet-i Temsiliye üyeleri Library of Congress, Prints & Photographs (kamu malı)
Sivas Kongresi delegeleri, Eylül 1919
Eylül 1919 Sivas Kongresi delegeleri Wikimedia Commons (kamu malı)
Mustafa Kemal ve 5. Kafkas Tümeni Komutanı Cemil Cahit Bey, Sivas, Eylül 1919
Eylül 1919 · Sivas Mustafa Kemal, 5. Kafkas Tümeni Komutanı Cemil Cahit (Toydemir) Bey ile Wikimedia Commons (kamu malı)
Sivas Kongresi'nde Muzaffer Kılıç, Rauf, Bekir Sami, Mustafa Kemal, Ruşen Eşref, Cemil Cahit ve Cevat Abbas
Eylül 1919 · Sivas Kongresi Soldan: Muzaffer (Kılıç), Rauf (Orbay), Bekir Sami (Kunduh), Mustafa Kemal, Ruşen Eşref (Ünaydın), Cemil Cahit (Toydemir), Cevat Abbas (Gürer) T.C. Başbakanlık Basın-Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü / Wikimedia Commons (kamu malı)
İleri gazetesinin 6 Ekim 1919 tarihli Mustafa Kemal Paşa başlıklı yazısı
6 Ekim 1919 İleri gazetesi: “Mustafa Kemal Paşa” Wikimedia Commons (kamu malı)
Atatürk ve Kongre Müzesi binasının gece havadan görünümü

Kongre Binası

108 günün karargâhı

1892'de Vali Mehmed Memduh Paşa tarafından idadi olarak yaptırılan bina, 1919'da Sivas Sultanisi'ydi. Kongre üst kattaki salonda toplandı; merdivenin hemen sağındaki oda Mustafa Kemal Paşa'ya ayrıldı.

Kongre salonu ile Paşa'nın çalışma ve yatak odası bugün de korunuyor. Bina 1990'dan bu yana müze olarak ziyaretçilerini ağırlıyor.

“Burada bir milletin kurtuluşunu hazırlayan kararlar verildi.”Atatürk, Sivas ziyaretinde
Fotoğraf: Sivas Belediyesi
108 Günlük Başkent·Sonsuz Gurur·108 Günlük Başkent·Sonsuz Gurur
Millî Mücadele'nin Kalbi·Cumhuriyet'in Temeli·Millî Mücadele'nin Kalbi·Cumhuriyet'in Temeli
Bir Şehir·108 Gün·Bir Milletin Geleceği·Bir Şehir·108 Gün

04 — Merkezi Keşfet

Tarihin içinden geçen
bir yürüyüş

Sergi salonları, anlatım alanları ve dönemin ruhunu taşıyan temalı mekânlarla 108 Gün Anı Merkezi; ziyaretçisini 1919'un Sivas'ına davet ediyor. Aşağıdaki görseller projenin tasarım çalışmalarından alınmıştır.

Millî Mücadele kronolojisini anlatan sergi koridoru
01

Kronoloji Galerisi

“İlk Kurşun”dan “Esir Şehir İstanbul”a; Millî Mücadele'nin kırılma anları belge, fotoğraf ve vitrinlerle boydan boya uzanan bir zaman koridorunda.

  • Sergi
  • Belge & Fotoğraf
  • Vitrinler
19 Mayıs 1919 ve Kurtuluşun Rotası anlatım salonu
02

Kurtuluşun Rotası

19 Mayıs 1919 — Bağımsızlığın ilk adımı. Samsun'dan Amasya'ya, Erzurum'dan Sivas'a uzanan yol; harita, anlatım panoları ve özel vitrinlerle.

  • Anlatım Salonu
  • Harita
  • 19 Mayıs
Zaferin Yolu bölümü ve diorama vitrini
03

Zaferin Yolu

Merkezde yükselen diorama vitrini, Selçuklu'dan miras çift başlı kartal ve Kongre Binası'nın ışıkla canlanan silueti. Anadolu iradesinin hikâyesi tam ortada.

  • Diorama
  • Anadolu İradesi
  • Temalı Mekân
Gemi temalı Kurtuluş Yolu mekânı
04

Kurtuluş Yolu

Ahşap güverte, dümen, can simidi ve ufka açılan pencere… Samsun'a uzanan yolculuğun ruhunu taşıyan, gemi temalı bir buluşma ve dinlenme alanı.

  • Temalı Kafe
  • Ses Birliği
  • Buluşma
Meclis fotoğraf duvarı ve demiryolları köşesi
05

Meclis & Demiryolları

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin tarihî fotoğrafı önünde bir çay molası; Cumhuriyet'in demir ağlarına adanmış anı köşesi ve dönemin saatleriyle zaman duruyor.

  • Anı Köşesi
  • Sohbet Alanı
  • Fotoğraf Duvarı
Açık hava terası
06

Açık Teras

Gezinin ardından Sivas'ın serin havasında, gün ışığıyla dolan geniş bir teras. Hatıraları paylaşmak, şehri yeniden düşünmek için.

  • Açık Alan
  • Dinlenme

05 — Hafızanın Meydanı

108 Gün
Anıtı

Kongre binasının hemen arkasında, al bayrağın önünde omuz omuza duran tunç figürler: Mustafa Kemal Paşa'nın yanında Kara Fatma, Melek Reşit Hanım, Şekercizade İsmail Efendi, Mor Ali Baba ve Millî Mücadele'nin Sivas'taki diğer tanıkları.

Arkadaki duvarda yer alan bakır rölyef panolar, Sivas'a gelişten İstiklal Savaşı'na uzanan süreci anlatıyor. Anıt, 2 Eylül – 18 Aralık 1919 arasındaki 108 günü şehrin tam kalbinde ölümsüzleştiriyor.

108 Gün Anı Merkezi, bu meydanın taşıdığı anlamı bir adım ileri götürerek hikâyeyi duvarların içine, ziyaretçinin tam önüne taşıyor.

108 Gün Anıtı, Heyet-i Temsiliye heykelleri
108 Gün Anıtı ve meydanın havadan görünümü
Gece ışıklarıyla Cumhuriyet Şehri Sivas yazısı

Cumhuriyet Şehri

Sivas'ta yazılan tarih,
bir milletin kaderini değiştirdi.